Spring naar inhoud

Risicobeheersing

3.1Risicoanalyse en risicomanagement

De risicobeheersing heeft in 2025 op vergelijkbare wijze plaatsgevonden als over 2024. Er zijn geen grote onzekerheden geweest die om een extra bijsturing vroegen. In 2026 is het plan om aan de hand van een nieuw gevormde risicobeheersingskaart periodiek de beheersmaatregelen te toetsen en waar nodig om aanvullend risico’s op te nemen en beheersmaatregelen te nemen.

We zijn een semipublieke instelling met als primaire taak het langjarig verzorgen van sociale huisvesting. De doelstellingen van het financiële beleid zijn daarbij ondersteunend aan de realisatie van de volkshuisvestelijke doelstellingen en gericht op het waarborgen van de financiële continuïteit op lange termijn. Het voldoen aan de interne en externe normen is een randvoorwaarde. Door de aard van de werkzaamheden wordt de risicobereidheid als laag geclassificeerd. Dit betekent dat we risico’s waar mogelijk reduceren/mitigeren, of voldoende marges aanhouden om risico’s uit de vastgoedactiviteiten op te kunnen vangen.

We accepteren dat uitgevoerde werkzaamheden op onderdelen risico’s met zich meebrengen. De grenzen en normen worden betrokken bij de risicoanalyses. Jaarlijks stelt ieder team een jaarplan op, dat wordt afgeleid van het Strategisch Meerjarenplan. De vastgestelde jaarplannen worden in de begroting en financiële meerjarenplanning opgenomen. De risico’s die kunnen optreden bij de uitvoering van de jaarplannen zijn hieraan gekoppeld en uitgewerkt in strategische, tactische en operationele risico’s. Deze risico’s classificeren wij naar grootte (kans x impact). Bij alle geïdentificeerde risico’s geven wij aan welke beheermaatregelen worden ingezet. Gedurende het jaar vindt actualisatie plaats, waarbij wij beoordelen in hoeverre de beheersingsmaatregelen afdoende zijn of aanpassing behoeven. Hiermee leggen wij de basis voor de reguliere plan-do-check-act-cyclus met betrekking tot de geïdentificeerde risico’s. De rapportage wordt ter bespreking aangeboden aan de RvC.

Ressort Wonen heeft in 2023 haar Strategisch meerjarenplan (SMP) geactualiseerd. Onderstaande strategische risico’s zijn in het kader van het SMP geïdentificeerd en uitgewerkt.

Strategische risico’s Risico Beheersmaatregelen
1. Afname marktpositie Door geringe uitbreidingsmogelijkheden, prijs-kwaliteitverhouding, onvoldoende inzicht in actuele vraag en imago Rozenburg ontstaat kans op waardedalingen en leegstand. Aandacht voor duurzaamheid in relatie tot woonlasten, periodiek bijstellen van (huur)beleid, complexbeheerplannen en portefeuillestrategie op basis van marktanalyse
Structureel volgen vraagontwikkeling
Huurbeleid afstemmen op regionale ontwikkelingen
Er is een kans dat het effect minder is als gevolg van de opening Blankenburgtunnel, hier wordt onderzoek naar gedaan
In prestatieafspraken weer bescheiden groei opgenomen
2. Eenzijdige bevolkingsopbouw De vitaliteit van Rozenburg neemt af, waardoor ook de aantrekkelijkheid van Rozenburg afneemt voor haar bewoners en nieuwe bewoners Bevorderen doorstroming: actieve benadering oudere huurders in eengezinswoningen
Dure ‘scheefheid’ Gedifferentieerd aanbod: toevoeging woningen middeninkomens
Gedifferentieerde bewonersopbouw komt niet tot stand (middeninkomens kunnen onvoldoende bediend worden) Intakegesprek nieuwe huurders
3. Onvoldoende (maatschappelijk) rendement op volkshuisvestelijk vermogen Door onze goede financiële positie kan druk ontstaan vanuit belanghouders op verevening met armlastige corporaties en/of investeringen die niet direct in het belang zijn van Ressort Wonen en Rozenburg Huidige strategie ‘Op vol vermogen volkshuisvestelijk-presteren’ door waar mogelijk sneller, beter, breder te investeren in Rozenburg en door investeringen in DAEB-activiteiten in Brielle (inmiddels Voorne aan Zee) na te streven en in prestatieafspraken vast te leggen
4. Bijdrage woon- en werkklimaat Calamiteit Met onze prestaties actief bijdragen aan het beeld in en buiten Rozenburg en Voorne aan Zee
Voorbereid zijn door middel van een actueel calamiteitenplan
Afname aantrekkelijkheid, gevoel van veiligheid en niveau voorzieningen Actieve inzet voor behoud en vernieuwen voorzieningen (onder andere PG-woningen en al gerealiseerd Woonzorgcentrum)
Afname instroom nieuwe groepen Bijdragen aan voorkomen verdere belasting van het woon- en leefklimaat (veiligheid, vervoer, geluid etc.)
5. Betaalbaarheid De primaire doelgroep komt in de betalingsproblemen door een stijging van de woonlasten Passend aanbieden (streven naar 100%)
Woonlasten-adviesgesprek tijdens intake
Min. 70% vrijkomend < 2e aftopping
Uitvoering duurzaamheidsmaatregelen in combinatie met woonlastenwaarborg: zonnepanelen, zonneboilers, LED
Aandacht voor energiezuinig gedrag
Aandacht voor energiezuinig gedrag
Gemiddeld % maximaal redelijk < 70%
Actief benaderen dure scheefwoners
Monitoren en vervolgstappen bij huurachterstand (ook onderdeel van beleid/doel dat niemand op basis van huurachterstand mag worden uitgezet)
Periodiek uitvoeren Woonlastenonderzoek en dit opnemen in prestatieafspraken
6. Wet- en regelgeving Niet tijdig voldoen aan gewijzigde regelgeving Zorg dragen voor actuele kennis op dit gebied (eventueel extern borgen)
7. Strengere eisen en toezicht Aanpassen salderingsregeling belemmert duurzaamheids-ambitie Planning/begroting inclusief paragraaf actuele verwachtingen en mogelijke fiscale consequenties
8. Draagvlak strategie Geen draagvlak voor investeren buiten Rozenburg Structureel betrekken in overleg belanghouders
Kwaliteitsniveau Rozenburg als streefwaarden nemen voor te bereiken resultaten in Voorne aan Zee (KWH, NEN-scores, Duurzaamheid)
9. Draagvlak strategie 9. Maatschappelijke ontwikkeling in relatie tot terugtrekkende instituten Onze huurders en andere partijen hebben minder vertrouwen in ons als betrouwbare partner Wijkbeheer 2.0: geven van het goede voorbeeld, open communicatie, verbinding zoeken, etc.
Samenwerking met onze netwerkpartners versterken
10. Realisatie ambitie in investeringen komen onder druk Stijging bouwkosten Binnen kaders werken (investeringsstatuut), bewuste besluitvorming bij afwijkingen
  Beschikbaarheid bouwlocaties Prestatieafspraken maken met beide gemeenten

Eind februari 2026 is het conflict tussen Iran en de Verenigde Staten/ Israël ontstaan. De gevolgen hiervan worden ondertussen merkbaar en zichtbaar in onder andere hoge brandstofkosten. Het is nog onduidelijk wat de gevolgen zullen zijn op termijn voor de financiële risico’s van onze woningcorporatie. Bij het langdurig aanblijven van het conflict is het goed mogelijk dat andere prijzen ook (fors) stijgen. Daarbij kan gedacht worden aan een hogere bouwkosteninflatie of het tussentijds verhogen van prijzen voor diensten en werken die wij afnemen. Indien hier sprake van is, is het goed mogelijk dat deze prijsstijgingen doorwerken in de ICR en de meerjarenonderhoudsbegroting. Als woningcorporatie zullen we de ontwikkeling met aandacht volgen en indien nodig de financiële gevolgen doorrekenen in onze verwachtingen op het moment dat we goede inschattingen hiervan kunnen maken.

3.2Frauderisico's

Fraude kun je nooit helemaal voorkomen. Een allesomvattend stelsel van beheersingsmaatregelen om het wel te voorkomen zal tot een onwerkbare situatie leiden. Daarom hanteren we binnen Ressort Wonen een balans van zogenoemde ‘harde’ en ‘zachte’ maatregelen. Met de balans tussen deze type maatregelen tracht Ressort Wonen een werkbaar klimaat te hebben om het risico op fraude zo veel mogelijk te beperken. 

Om medewerkers alert en betrokken te houden op de frauderisico’s besteden wij bij elk medewerkersoverleg aandacht aan de fraude en integriteit. Daarnaast heeft Ressort Wonen een Klokkenluidersregeling en gedragscode ingesteld om een goede werking van de ‘zachte’ maatregelen te waarborgen. 

Ressort Wonen voert periodiek een frauderisicoscan uit, voor het laatst is dit eind 2024 uitgevoerd. Deze scan laat zien dat Ressort Wonen de preventieve maatregelen periodiek uitvoert, zoals het met regelmaat actualiseren van beleidsstukken en processen. Aandachtspunten (beheersingsmaatregelen) voor het komende jaar liggen op het vlak van de uitvoering van het audit- en controlplan (3e lijn) en de interne controles (2e lijn). Daarnaast willen wij in 2026 de operationele risico’s toevoegen aan de operationele processen, procesflows verbeteren en processen optimaliseren naar aanleiding van het audit- en controlplan.

3.3Risico's economische situatie

Op economisch vlak is 2025 turbulent verlopen. De komst van een nieuwe president in Amerika heeft op allerlei vlakken stof doen opwaaien. De eerder ingezette daling van de rente is langzaam stil komen te vallen, wel is de inflatie nog langzaam in de richting van de door Europa gewenste 2% aan het dalen. De gevolgen voor Ressort Wonen zijn relatief beperkt bij het aantrekken van financiering en wat betreft kostenstijgingen. Het politieke speelveld blijft onrustig. Na de verkiezingen eind 2025 volgt begin 2026 een nieuwe regering en nieuwe en/of aangepaste plannen. De gevolgen voor de ambities op het gebied van wonen staan nog in de sterren. Regionaal blijft er druk op het huisvesten van statushouders, in Voorne aan Zee moeten in de eerste helft van 2026 130 statushouders worden gehuisvest. Dit betreft 68 personen vanuit de achterstand die is opgelopen in 2023 en 2024. En 62 personen voor de taakstelling voor het jaar 2026. De impact van de economische situatie op de financiële continuïteit van onze corporatie schatten wij als beperkt in. Het politieke speelveld zorgt (nog steeds) voor vertraging in de uitvoering van onze plannen om meer woningen beschikbaar te krijgen voor onze doelgroep.